Astım hastalığında en sık sorulan sorular nelerdir? - Prof. Dr. Metin Özkan (Göğüs Hastalıkları Uz.)

Memorial Ankara Hastanesi Göğüs Hastalıkları Bölümü'nden Prof. Dr. Metin Özlan astım hastalığında en merak edilen soruları yanıtlıyor.

1. Astım tedavi edilebilir bir hastalık mıdır?
Evet. Günümüzde tedavi ile kontrol altına alınabilen bir hastalıktır. Tedavide düzenli ilaç kullanımı büyük önem taşır. Hekim kontrolünde, doktor eşliğinde bu iş yürütülmelidir. Zaman zaman ilaç desteği zaman zaman ilaçsız tedavi ile hastalığı kontrol altına alabilmek mümkündür. Çünkü geri dönüşümlü bir hava yolu darlığı vardır astım hastalığında. KOAH hastalığından durum biraz farklıdır. KOAH hastalığında kalıcı değişimler vardır ancak astımda durum daha farklıdır. Ancak astımda hava yollarındaki daralma mikrobik olmayan bir iltihaplanmadır ve genellikle de kortizon tedavisiyle tamamen ortadan kalkabilir.

2. Astım tekrarlar mı?
Evet tekrarlayabilir, kronik bir hastalıktır. Bu nedenle de takipte kalınmalı ve kontrol altında tutulmalıdır.

3. Astım psikolojik midir?
Hayır, astım psikolojik bir hastalık değildir. Ancak tüm hastalıklarda olduğu gibi stres, üzüntü, sıkıntı ve bazen aşırı sevinç astım ataklarına neden olabilir. Vücuttaki hormonal değişime bağlı olarak astım belirtileri değişiklik gösterebilir.

4. Astımda hastanın alabileceği önlemler var mıdır?
Evet, burada hasta-hekim ilişkisi büyük önem taşır. Eğer alerjik bir astım söz konusu ise alerjenlerin yoğun olduğu dönemlerde hastanın mutlaka tedbir alması, dışarı çıkmaması, polen döneminde dışarı çıkılmaması ve kedi-köpek gibi hayvanlara karşı alerji varsa onlarla temasın azaltılması gerekebilir.

5. Astım ilaçları bağımlılık yapar mı?
Hayır. Astımda en sık karşılaşılan sorulardan biridir. Hastaya tedavi planı verilir. Ancak içeriğinde ilaçların kortizon olduğu için hasta çok tedirgin olur. Bu ilaçlar ağızdan ya da damar yolundan alınan kortizon ilaçlar gibi değildir. Tamamen hava yollarında etkilidir ve yan etkileri oldukça azdır. Mutlaka alınması gerekir. Eğer bu ilaçlar düzenli kullanılmazsa ağızdan ya da damar yoluyla kortizon alınması gerekli olabilir. Böyle bir durumda çok daha fazla yan etki görülür. Kesinlikle bağımlılık yapma gibi bir durum söz konusu değildir.

6. Astım ilaçları ömür boyu mu kullanılıyor?
Hayır, ömür boyu kullanılması gerekmez. Ancak düzenli ve doktor kontrolünde kullanımı önemlidir. Eğer doktor önerisiyle sürdürülmezse çok fazla ilaç kullanımı söz konusu olabilir.

7. Astım hastaları ne sıklıkta doktora gitmeli?
Tanı konulduktan sonra 1-3-6 aylık periyotlarla hastaların takip edilmesi öneriliyor. Bu süreçte hasta solunum fonksiyon ve astım testleriyle takip ediliyor.

8. Astım atağı - astım krizi nedir?
Astımın belirtileri bellidir. Öksürük, nefes darlığı, hırıltı, hışıltı, göğüste sıkışıklık, nefes alamama gibi durumlar normla şartlarda tedavi ile bunlar kontrol altına alınır. Ancak bazı durumlarda örneğin ağır bir kokuya maruz kalındığında ya da grip gibi enfeksiyonlarda hastalığın şiddeti artar. İşte bu belirtilerin aşırı miktarda artması atak olarak tanımlanır. Böyle durumlarda kısa süreli ağızdan ya da damardan kortizon tedavisi uygulanabilir. Hızlı etkili olan nefes açıcı ilaçların biraz daha fazla kullanılması söz konusu olabilir.

9. Astım hastası hamile kalabilir mi?
Evet, kalabilir. Hiçbir sakıncası yoktur ve hamilelikte de güvenli olarak kullanılabilecek astım ilaçları vardır.

10. Astım hastası ameliyat olabilir mi?
Ever, astım hastalığı kontrol altındaysa kişi her türlü ameliyatı olabilir. Hiçbir sakıncası yok ancak ameliyat öncesinde ve sonrasında alınacak bazı tedbirlerle rahatlıkla ameliyatını olabilir.

11. Şişmanlık - obezite astımı etkiler mi?
Evet, aşırı kilo astımı ciddi anlamda etkiler. Hem hormon dengeleri açısından hem de solunum kapasitesini azaltması açısından ciddi sıkıntılar yaşatabilir. Bu nedenle astım hastalarının egzersiz yapması ve asla kilo almaması önerilir.